Wat gebeurt er als een supermarkt brede welvaart serieus neemt? Bij Lidl komt duurzaamheid niet met grote woorden, maar juist met stille revoluties in de schappen. In gesprek met Maurits Wösten (hoofd inkoop AGF) en Rebekah Simmons (specialist duurzame inkoop) blijkt hoe strategische keuzes rond biologisch, eiwittransitie en langdurige ketensamenwerking leiden tot verandering op schaal.
Waarom zetten jullie als Lidl zo sterk in op biologische producten?
Rebekah: “We zagen dat veel klanten biologisch nog steeds zien als iets voor mensen met een grote portemonnee. Terwijl wij juist de missie hebben om duurzame en gezonde producten voor iedereen betaalbaar te maken. We willen die zorg wegnemen. De verantwoordelijkheid mag niet alleen bij de klant liggen.”
“Wij vinden dat je als klant of je nou heel erg bezig bent met duurzaamheid of helemaal niet, dat als je bij ons boodschappen doet, je erop mag vertrouwen dat wij al hebben nagedacht over duurzaamheid.”
Maurits: “We hebben het bewust geleidelijk aangepakt. In elke AGF-categorie minimaal één biologisch product aanbieden, zodat klanten de keuze hebben. Ondertussen bouwden we samen met Rebekah’s team aan een intern plan, mét marketing en promotie. Dat loopt nu 1,5 jaar en gaat heel goed.”
Hoe hebben jullie leveranciers meegenomen in deze omslag?
Maurits: “We zijn de keten ingedoken. Sommige bestaande telers zijn biologisch gaan telen speciaal voor ons. En we hebben ook nieuwe biologische telers gevonden.”
“Omdat biologisch minder schaalbaar is, maken we langetermijnafspraken zodat zij durven investeren. En we zorgen dat ze een eerlijke kostprijs krijgen. Zo bouwen we echt samen aan de keten.”
Rebekah: “Om die commitment kracht bij te zetten, hebben we ook een externe doelstelling geformuleerd voor biologische AGF. Dat geeft richting én zekerheid voor onze leveranciers. “
Kan duurzaamheid ook winstgevend zijn?
Maurits: “Zeker. Een mooi voorbeeld is een groenteproducent in Zuid-Limburg, waarmee we al 15 jaar samenwerken. Die kon dankzij ons vertrouwen en afnamezekerheid een hypermoderne, circulaire kas bouwen. Jaarrond sla uit Nederland, duurzaam én van topkwaliteit.”
Rebekah: “En natuurlijk Kipster. Ook zo’n mooi voorbeeld van samen verduurzamen én succes hebben.“
Kipster bij Lidl
Kipster is een innovatief pluimveebedrijf dat samen met Lidl een stal ontwikkelde die geldt als de meest mens-, milieu- en diervriendelijke kippenstal ter wereld. De witte eieren hebben drie sterren van het Beter Leven-keurmerk, de kippen leven in een bosrijke omgeving en krijgen voer uit regionale reststromen. De boerderij draait grotendeels op zonne-energie en vangt fijnstof af. De eieren liggen in recyclebare doosjes, en de boer ontvangt een eerlijke prijs.
Lidl positioneert zich niet als duurzame supermarkt. Waarom niet?
Maurits: “We zijn de keten ingedoken. Sommige bestaande telers zijn biologisch gaan telen speciaal voor ons. En we hebben ook nieuwe biologische telers gevonden.”
Rebekah: “Omdat we vinden dat je als klant, of je nou bewust met duurzaamheid bezig bent of niet, altijd moet kunnen vertrouwen op een goed product. Wij nemen die verantwoordelijkheid. Dat betekent: duurzame producten betaalbaar maken, barrières wegnemen. Bijvoorbeeld via prijsbeleid op vleesvervangers of door vegetarische recepten standaard in verspakketten op te nemen. Het is net als met reizen: als de trein vijf keer zo duur en traag is als het vliegtuig, kiest bijna niemand voor de trein. In de supermarkt werkt het net zo. Daarom moet duurzaam eten gewoon de makkelijke keuze zijn.“
Wat is er volgens jullie nodig om biologisch en brede welvaart de norm te maken?
Maurits: “We zagen echt een ketenreactie nadat wij begonnen met stappen zetten. Andere retailers zijn snel gevolgd met vergelijkbare doelstellingen. Koplopers zetten de toon. Toen wij onze doelstelling op biologisch aankondigden, zagen we snel beweging bij andere retailers. En de overheid helpt ook, bijvoorbeeld via publiekscampagnes. Educatie blijft belangrijk. Veel mensen weten nog niet wat biologisch inhoudt of denken dat het altijd duur is.”
Rebekah: “En de overheid kan meer doen. Ze doen al veel, maar versnellen kan bijvoorbeeld via steun aan boeren in transitie. Er is in Nederland een netwerk van gepassioneerde mensen, van boeren tot beleidsmakers, die hierin samenwerken. Die kracht moeten we benutten.”
“Wij wachten niet af. We voelen ons als grote speler verantwoordelijk om nú te handelen.”
Wat is er volgens jullie nodig om biologisch en brede welvaart de norm te maken?
Maurits: “Dat duurzaamheid nog meer ingeburgerd is in het consumentengedrag. En dat we als Lidl via promoties en aanbod blijven stimuleren om de goede keuze ook de gemakkelijke keuze te maken.”
Rebekah: “Wij werken toe naar onze doelstelling voor 2030: 20% meer gezonde en plantaardige producten verkopen. Denk aan groenten, fruit, biologische producten, plantaardige eiwitten en volkoren. Als we dat halen, zijn we goed op weg naar een gezonder en duurzamer voedselsysteem.”
Dit artikel is geschreven in het kader van de Nationale Conferentie Brede Welvaart.
